Column(194): De cijfergoochelaars

Er zijn veel instanties die er van houden om te schermen met procenten, percentages. De kunst is om de verhalen van die cijfergoochelaars op tijd te doorzien. Ooit bedacht iemand dat de verhouding van een aantal ten opzichte van het geheel waarvan het uitmaakt kan worden uitgedrukt in een nieuw getal: het percentage. Het gebruik van “het percentage” heeft een hoge vlucht genomen en ik word er meestal niet vrolijk van als het de irritante gewoonte betreft waarmee instanties proberen het gelijk aan hun zijde te krijgen.

Ik geef twee concrete voorbeelden. Laat het effect daarvan op je inwerken.

Prijscompensatie

De regering verkondigt dat iedereen 5 % prijscompensatie krijgt. Dat klinkt mooi en rechtvaardig totdat je de feitelijke salarisverhoging berekent.

• De jongste bediende van 21 jaar krijgt bij een werkweek van 40 uur € 2.600 per maand,  dus die 5 % betekent 130 euro erbij.
• De burgemeester van  Maassluis verdient € 8.500 per maand (kaal), dus die 5% betekent voor hem 425 euro erbij.

Wie dit plaatje vervolgens negatief wil presenteren zegt dan, dat er sprake is van onrechtvaardigheid

• omdat het bedrag van die verhoging voor de burgemeester 16% is van het loon van de jongste bediende.
• omdat het bedrag van die verhoging voor de jongste bediende 1,5 % is van het salaris van de burgemeester.

Je moet er even over nadenken, natuurlijk. Dezelfde kale feiten worden nu ineens tegen andere kale feiten afgezet en het klinkt ineens extra onrechtvaardig. Persoonlijk vind ik 425 om 130 sowieso een scheve verhouding, maar het is zo gepresenteerd extra wrang.

Debat over asielzoekers

Degenen die pro zijn roepen dat het jaarpercentage asielzoekers op het totaal aan inwoners van Maassluis heel constant 0,38 % in de laatste 10 jaar.

• In 2016 telde onze stad 32.292 inwoners dan is 0,38  %  = 122 personen
• in 2026 telt onze stad 37.125 inwoners, dan is  0,38 % = 140 personen

Als we alleen de toename zouden benoemen dan is in die 10 jaar het aantal asielzoekers per jaar in 2026 met 15% gestegen ten opzichte van tien jaar eerder. Presenteert een politieke partij alleen het laatste cijfer dan klinkt dat dus heftig. Sterker je kunt onheilspellende uitspraken doen die door de gemiddelde argeloze burger geloofd worden, zonder dat die burger de feitelijke cijfers verifieert.

Ter overdenking

Het is nooit aan te bevelen om hijgerige berichten klakkeloos na te papagaaien. Controleer of je de genoemde cijfers, verhoudingen en getallen snapt. Daarna mag je een oordeel vellen. Ik kwam tot het thema voor deze column, nadat ik het opiniestuk van Art deze week had gelezen. Ik schud dus ook de pot, maar hopelijk wel ten positieve.

Klik voor de definitie van een column

  Een column is géén nieuwsartikel. Wat is het wel? Onderstaande maakt duidelijk dat je een column moet begrijpen door niet alleen de woorden tot je te nemen, maar door te bedenken welke  boodschap de columnist – mogelijk tussen de regels door –  aan de lezers geeft. Begrijp je de boodschap? Zie je wat de schrijver bedoelt? Daar kan ieder individu wat van vinden. Als het een eigen pijnplek is, kan de lezer de aanvechting hebben om helemaal erin mee te gaan of er volledig tegenin te gaan. Het is goed dat je als lezer weet wat (de waarde en betekenis van) een column is.

• De aard van de journalistieke vorm van columns is dat deze informatief, leerzaam. onderhoudend maar ook kritisch, humoristisch (parodie, ironisch, sarcastisch, satirisch) en prikkelend kunnen zijn binnen een maatschappelijke context.
• Waar de columnist dat zelf nodig acht, kunnen links in de tekst staan die naar achtergrondinformatie doorverwijzen
• Wat voor de één een leuke of rake column is, is voor een ander onzin, een belediging of niet acceptabel. Youp van ’t Hek die met alles en iedereen de vloer aanveegt in zijn columns in het NRC wordt niet door iedereen gewaardeerd. Hetzelfde geldt voor Theo Holman in Het Parool en diverse andere columnisten.
• Aan columnisten wordt door de Nederlandse rechter een grote mate van vrijheid toegekend in hun columns. Deze vrijheid kan zich ook uitstrekken tot teksten die, als ze buiten een column geschreven zouden zijn, als kwetsend of beledigend gekenmerkt worden.

Zie ook bijgaande definitie van wikipedia:  

© wikipedia

Columnisten schrijven eigen visie op persoonlijke titel.