De eindredacteur wist wel wat hij aan mij vroeg, toen hij mij uitdaagde om te schrijven over hoe ik kijk naar de huidige “energiecrisis”. Ht kostte wat denk- en zoekwerk en rondvragen om een redelijk beeld te krijgen voordat ik iets zinnigs (?) kan schrijven. Ik ben gewend om over filosofie te schrijven maar dit is heel wat anders. Ik hoop dat de lezer een en ander herkent.
De oliecrisis rond de Straat van Hormuz
Soms laat de wereldpolitiek zien hoe klein onze planeet eigenlijk is. Een zeestraat tussen Iran en Oman — duizenden kilometers van Nederland verwijderd — kan binnen enkele dagen onze benzineprijs, onze boodschappen en uiteindelijk onze economie beïnvloeden. Dat is precies wat er nu gebeurt rond de Straat van Hormuz.
Deze smalle doorgang is een van de belangrijkste energieaders van de wereld. Dagelijks gaat ongeveer een vijfde van de wereldwijde oliehandel door deze zeestraat. (WLRN) Wanneer daar spanningen ontstaan, voelt de hele wereld dat onmiddellijk.
Waardoor de crisis is ontstaan
De huidige crisis is het gevolg van geopolitieke escalatie tussen Iran en de Verenigde Staten en hun bondgenoten. Na militaire aanvallen en tegenaanvallen heeft Iran scheepvaart in de regio bedreigd en beperkt. Tankers worden aangevallen of blijven uit angst weg. Het gevolg is dat de doorvaart sterk is afgenomen en dat de olievoorziening wereldwijd onder druk staat. (FactCheck.org)
Wanneer olie minder makkelijk kan worden vervoerd, reageert de markt direct. De prijs van ruwe olie is sinds het begin van het conflict sterk gestegen en analisten verwachten verdere prijsstijgingen zolang de situatie onzeker blijft. (Reuters)
Dat laat opnieuw zien hoe kwetsbaar onze moderne economie is. Energie is nog steeds de motor van vrijwel alles: transport, industrie, landbouw en handel.
Effecten voor Nederland
Hoewel Nederland geografisch ver van het conflict ligt, voelen wij de gevolgen vrijwel direct. Dat begint bij hogere brandstofprijzen. Benzine, diesel en kerosine volgen immers de wereldmarktprijs van olie. Wanneer die stijgt, betaalt de automobilist en de transportsector de rekening.
Daarnaast ontstaat er extra druk op de energietransitie. De crisis laat opnieuw zien hoe afhankelijk Europa nog is van fossiele brandstoffen uit politiek instabiele regio’s. Sommige politici zullen juist pleiten voor versnelling van duurzame energie om die afhankelijkheid te verminderen. (IO+)
Maar op korte termijn werkt het vaak anders. Overheden zoeken inkomsten en stabiliteit. Dat kan leiden tot een hogere belastingdruk, bijvoorbeeld via accijnzen of energiebelastingen.
Daarbovenop komen hogere transportkosten. Wanneer brandstof duurder wordt, stijgen automatisch de kosten van vrachtwagens, schepen en vliegtuigen. Transportbedrijven berekenen die kosten vrijwel altijd door aan hun klanten.
En dat merken wij als consument. Want uiteindelijk worden die hogere kosten verwerkt in de prijs van dagelijkse goederen: voedsel, kleding, bouwmaterialen en zelfs diensten. Olie is namelijk niet alleen brandstof, maar ook een grondstof voor talloze producten.
Inflatie en sociale spanningen
Wanneer prijzen breed stijgen, spreken economen van inflatie. Europa heeft dat de afgelopen jaren al ervaren tijdens de energiecrisis na de oorlog in Oekraïne. Ook nu waarschuwen economen dat een langdurige verstoring van energieleveringen opnieuw tot hogere inflatie kan leiden. (NL Times)
Inflatie heeft een voorspelbaar sociaal effect. Zodra de koopkracht daalt, groeit de druk op lonen. Vakbonden eisen compensatie en werknemers gaan opnieuw staken om hogere salarissen af te dwingen.
Dat kan op korte termijn begrijpelijk zijn, maar economisch werkt het als een kettingreactie. Hogere lonen leiden weer tot hogere prijzen, waardoor de inflatie verder oploopt.
Het risico van een recessie
Wanneer energieprijzen langdurig hoog blijven, krijgt de economie het moeilijk. Bedrijven investeren minder, consumenten geven minder uit en industrieën die veel energie gebruiken verliezen concurrentiekracht.
Geschiedenis leert dat oliecrises vaak een voorbode zijn van economische neergang. Als de spanningen rond Hormuz te lang aanhouden, kan uiteindelijk zelfs een recessie volgen.
Wat kan de regering doen?
Juist daarom ligt er een belangrijke taak voor de regering. Ingrijpen kan op verschillende manieren: tijdelijke verlaging van accijnzen, steun voor energie-intensieve sectoren, versnelling van alternatieve energiebronnen en strategische samenwerking binnen Europa om energievoorraden veilig te stellen.
Maar misschien nog belangrijker is heldere communicatie. Burgers begrijpen dat internationale crises invloed hebben op hun portemonnee. Wat zij vooral willen weten, is dat hun overheid voorbereid is.
Mijn wens is dan ook dat de regering deze crisis gebruikt als een moment van realisme en vooruitkijken: minder afhankelijkheid van kwetsbare energieroutes, meer investeren in duurzame energie en meer Europese samenwerking.
Want uiteindelijk leert elke oliecrisis dezelfde les: wie zijn energiezekerheid niet op orde heeft, levert een deel van zijn economische stabiliteit uit aan de geopolitiek van ver weg.
PS
Ik zou nu graag doorfilosoferen over “waar zouden we staan als Trump niet de wispelturige president was, die dit veroorzaakt“. Daar is in deze column helaas geen ruimte voor
Columnisten schrijven eigen visie op persoonlijke titel.
- De aard van de journalistieke vorm van columns is dat deze informatief, leerzaam. onderhoudend maar ook kritisch, humoristisch (parodie, ironisch, sarcastisch, satirisch) en prikkelend kunnen zijn binnen een maatschappelijke context.
- Waar de columnist dat zelf nodig acht, kunnen links in de tekst staan die naar achtergrondinformatie doorverwijzen
- Wat voor de één een leuke of rake column is, is voor een ander onzin, een belediging of niet acceptabel. Youp van ’t Hek die met alles en iedereen de vloer aanveegt in zijn columns in het NRC wordt niet door iedereen gewaardeerd. Hetzelfde geldt voor Theo Holman in Het Parool en diverse andere columnisten.
- Aan columnisten wordt door de Nederlandse rechter een grote mate van vrijheid toegekend in hun columns. Deze vrijheid kan zich ook uitstrekken tot teksten die, als ze buiten een column geschreven zouden zijn, als kwetsend of beledigend gekenmerkt worden.
© wikipedia
Columnisten schrijven eigen visie op persoonlijke titel.
- De aard van de journalistieke vorm van columns is dat deze informatief, leerzaam. onderhoudend maar ook kritisch, humoristisch (parodie, ironisch, sarcastisch, satirisch) en prikkelend kunnen zijn binnen een maatschappelijke context.
- Waar de columnist dat zelf nodig acht, kunnen links in de tekst staan die naar achtergrondinformatie doorverwijzen
- Wat voor de één een leuke of rake column is, is voor een ander onzin, een belediging of niet acceptabel. Youp van ’t Hek die met alles en iedereen de vloer aanveegt in zijn columns in het NRC wordt niet door iedereen gewaardeerd. Hetzelfde geldt voor Theo Holman in Het Parool en diverse andere columnisten.
- Aan columnisten wordt door de Nederlandse rechter een grote mate van vrijheid toegekend in hun columns. Deze vrijheid kan zich ook uitstrekken tot teksten die, als ze buiten een column geschreven zouden zijn, als kwetsend of beledigend gekenmerkt worden.
© wikipedia
Ontdek meer van MAASSLUIS.NU
Abonneer je om de nieuwste berichten naar je e-mail te laten verzenden.
Houd u svp aan Onze omgangsvormen
Alle reacties worden vooraf gemodereerd. Degene zonder 'voornaam + achternaam' worden geweigerd.
1 Reactie
Als ik gaat googlen naar rijke landen zoals als Australië en Nederland dan wordt ik gelijk gestuurd naar het bericht dat Australië de brandstofprijzen door middel van hun accijnzen gaan halveren voor 3 maanden.
Ook de wegenbelasting hoeven de Australiërs niet te betalen.
En van het OV kun 3 maanden gratis gebruik van maken.
Kom ik bij ons land…wij zijn toch ook stinkend rijk?🤔